; Sinh khương - vị thuốc lạ mà quen của người Việt
360 lượt xem

Sinh khương – vị thuốc lạ mà quen của người Việt

Gừng còn có cách gọi khác là Sinh khương hay khương, thuộc họ Gừng Zingiberaceae. Khương là thân rễ của cây gừng, tùy vào tính chất khô hay tươi sẽ mang cách gọi khác nhau: sinh khương (thân rễ tươi) và can khương (thân rễ khô). 

1. nhận diện

Theo cuốn sách “Những thảo mộc và vị thuốc Việt Nam” của GS Đỗ Tất Lợi, cây gừng được mô tả như sau:

Cây gừng là loại cây thân thảo, sống lâu năm, có thể cao 0,6 tới 1m, thân rễ mẫm lên thành củ, lâu dần thành xơ. Lá mọc so le, không cuống, lá bẹ, hình mác, dài 15-20cm, rộng khoảng 2 cm, mặt bóng nhẵn, gân giữa màu trắng nhạt, vò có hương thơm.

Trục hoa xuất phát từ gốc, dài 20cm, cụm hoa thành bông mọc sít nhau, hoa dài 5cm, rộng 2-3cm, lá bắc hình bầu dục, dài 2,5cm, mép lưng màu vàng, đài hoa dài khoảng 1 cm, có 3 răng ngắn, 3 cành hoa dài khoảng 2cm, màu vàng xanh, mép cánh hoa màu tím, nhị tím.

Bộ phận sử dụng làm thuốc: toàn cây, nhất là thân rễ.

>>>Hướng dẫn sử dụng thuốc Neurontin

2. công dụng dược lý hiện đại

Trên thực nghiệm, gừng có công dụng kháng khuẩn, ức chế nhiều loại vi khuẩn, làm giãn mạch, tăng tỉ lệ protein toàn phần và gamma globulin trên động vật thử nghiệm, giảm co thắt cơ trơn ruột. ngoài ra, gừng còn có các công dụng sau:

  • Ức chế thần kinh trung ương, giảm vận động tự nhiên, kéo dài khoảng thời gian gây ngủ của thuốc ngủ Barbituric
  • Giảm sốt, hạ nhiệt: tiến hành thử nghiệm trên chuột được gây sốt bằng việc tiêm men bia, thấy sogaol và gingerol có trong gừng có công dụng làm giảm sốt.
  • Giảm đau và giảm ho

>>>Công dụng của cây lá vông

  • Chống co thắt
  • Chống nôn
  • Chống loét đường tiêu hóa
  • Kích thích tiết nước miếng (công dụng của gừng tươi)
  • Kích thích sự vận chuyển trong đường tiêu hóa
  • kháng viêm: trong phản ứng viêm thực nghiệm trên chuột nhắt, dịch chiết gừng khô tiêm dưới da ức chế sự tăng tính thấm sâu của các mao quản.
  • Cường tim
  • Ức chế tổng hợp prostaglandin PGE2
  • Chống say xe, say sóng

>>>Công dụng thú vị của Cúc Bách Nhật

3. công dụng theo y học cổ truyền

Sinh khương là gừng tươi có vị cay, tính ấm, có công dụng khu phong tán hàn, giải biểu, ôn thông kinh lạc. 

Sinh khương là tên gọi khác của củ gừng

Sinh khương là cách gọi khác của củ gừng (Ảnh: Internet)

>>>Cây ích mẫu – Vị thuốc quý dành cho phụ nữ

4. Chủ trị

Chữa cảm mạo, đau đầu, phong hàn, ho có đờm, bụng đầy trướng, ói mửa. Sinh khương sử dụng làm thuốc kích thích tiêu hóa, sát trùng, tăng bài tiết, hành thủy, thải độc ngứa do bán hạ, cua cá, thú, chim độc.

5. cách sử dụng

cách sử dụng chung

Tùy theo cách sơ chế sinh khương còn có một vài cách gọi khác như bào khương (vỏ gừng khô đã qua bào chế), thán khương (gừng khô cắt lát dày, sao cháy đen tồn tính), tiêu khương (gừng khô cắt lát dày, sao sém vàng, đang nóng, vẩy vào ít nước, đậy kín, đợi tới khi nguội), can khương (gừng khô), ổi khương (gừng nướng)…Mỗi loại gừng được bào chế khác nhau sẽ có công dụng khác nhau

>>>Củ gấu biển (Hương phụ biển) – vị thuốc trị bệnh phụ nữ

  • Thân rễ gừng tươi đem rửa thật sạch đem sắc lấy nước uống hoặc dập nhỏ đắp lên da.
  • Gừng nướng có công dụng chữa đau bụng, lạnh dạ, đi ngoài.
  • Xoa bóp, đắp ngoài chữa sưng phù vết thương.
  • Gừng khô, gừng sao sử dụng chữa đau bụng do lạnh, tay chân lạnh, bụng đầy trướng khó tiêu, thổ tả,..
  • Vỏ gừng có vị cay mát, chữa phù thũng.

Sử dụng gừng trong chữa trị một vài bệnh thường gặp cụ thể

  • Chữa trúng lạnh, thổ tả: gừng nướng khô đem tán bột, mỗi ngày ăn với cháo khoảng 12g.
  • Chữa đi nặng ra máu: ngải cứu và gừng sống, lấy lượng bằng nhau đem sắc nước uống.
  • Chữa ho lâu ngày và ợ: gừng sống đem nghiền nát lấy nước, trộn đều với mật ong, mỗi thứ một thìa, đun nóng, uống dần ít một.

>>>Kha tử – Vị thuốc y học cổ truyền quen thuộc

  • Chữa phù khi có thai: lấy gừng, hạt dành dành, đem sao lẫn với hạt cải củ, sau đó loại bỏ hạt cải củ, nghiền nhỏ, uống chung với rượu, mỗi lần uống khoảng 8g.
  • Chữa sổ mũi: trộn lẫn nước gừng với bột bạch chỉ, bôi vào thái dương.
  • Chữa ói mửa: nước gừng sống và sữa bò pha theo tỉ lệ 1:2, đem đun nóng uống.
  • Chữa đau đau đầu, lạnh bụng, ho có đờm: sử dụng phối hợp gừng khô với chích cam thảo. Trong đó, gừng khô 10g, chích cam thảo 4g, nước 300ml, đem sắc tới khi còn 100ml, chia nhiều lần uống trong ngày. Nếu thấy đỡ, giảm dần liều uống tới khi khỏi hẳn.
  • Chữa đau bụng, đầy bụng, đi nặng phân lỏng: gừng đem nướng, rồi tách vỏ, đem cắt lát, nhai cùng với lá ổi hay búp chè.
  • Chữa cảm mạo phong hàn: tía tô, kinh giới, bạc hà mỗi thứ 10g, bạch chỉ, địa liền, vỏ quýt mỗi thứ 6g, gừng tươi 3 lát, sắc đem uống hằng ngày một thang, sử dụng liên tục trong 3 ngày.
  • Chữa đau đầu, ngạt mũi, sổ mũi, ho có đờm: gừng tươi, hành trắng mỗi thứ khoảng 20g, đem sắc nước uống và xông tới khi thấy đỡ.

>>>Ba gạc – vị thuốc tuyệt vời chữa Tăng huyết áp

Các dạng sử dụng khác: ngâm rượu gừng, trà gừng

Trà gừng

Gừng có thể sử dụng làm trà uống hằng ngày, giúp cải thiện sức khỏe, sức đề kháng, chữa cảm cúm, cải thiện chức năng hệ tiêu hóa, cũng như hỗ trợ cơ thể tỉnh táo hơn.

Có nhiều cách thực hiện trà gừng khác nhau, tuy nhiên thường thấy 3 cách thực hiện:

  • Trà gừng mật ong: đun nước cho sôi, thả vào vài lát gừng, đun tiếp khoảng 10 phút, sau cho thêm mật ong, khuấy đề và sử dụng.
  • Trà gừng đường: gừng bỏ vỏ, thái chỉ, đun sôi với nước, sau cho thêm đường, quậy đều và sử dụng
  • Trà gừng chanh và mật ong: Gừng cắt lát nhỏ đun sôi với nước khoảng 10 phút, sau đợi tới khi nguội bớt rồi vắt thêm chanh và cho thêm mật ong, quậy đều là có thể sử dụng được. Trà gừng tuân theo cách này thường sử dụng khi bị viêm họng hay cảm lạnh.

>>>công dụng của hoa hòe trong chữa trị huyết áp cao

Rượu gừng xoa bóp ngoài da

Gừng tươi đem rửa thật sạch, có thể để nguyên vỏ hoặc cạo bỏ vỏ, nghiền nát, ngâm với rượu trắng, thường ngâm với tỉ lệ 1kg gừng với khoảng 2 lít rượu trắng, ùng xoa bóp ngoài da chữa đau nhức, bầm tím do va đập, chấn thương, sưng phù. Không sử dụng rượu gừng bôi vào các vết thương hở.

6. Liều sử dụng

Ngày sử dụng 4-8g dạng thuốc sắc uống hoặc rượu gừng tươi mỗi ngày 2-5ml.

>>>Cây bình vôi – Vị thuốc quý của người Việt

7. Cấm kị 

Âm hư, nội nhiệt sinh ho, biểu hư làm ra mồ hôi nhiều hoặc mất máu không nên sử dụng sinh khương. 

Thuocbac.com.vn – 1000 vị thuốc dan gian gia truyền
Hotline: 0926456456
Địa chỉ: 62/1/28 Trương Công Định, P14, Q. Tân Bình, HCM
https://thuocbac.com.vn/

Thông báo chính thức: Thuocbac.com.vn (thuộc An Quốc Thái) không hợp tác với bất kỳ ai để bán thuốc nam online. Đặt mua thuốc nam SĐT: 0926.456.456 Gặp dược sĩ Linh.

Chúng tôi sẽ cố gắng để trả lời các câu hỏi liên quan tớ bệnh lý, thảo dươc, cách chữa bệnh. Các bạn vui lòng không hỏi những câu hỏi không liên quan. Xin cám ơn quý dộc giả!

Gọi ngay